Γράφει η Άννα Κωνσταντινίδη Απέργη, Special Advisor – Diversity Charter Greece
Κάθε χρόνο στις 8 Απριλίου, γιορτάζουμε την Παγκόσμια Ημέρα Ρομά, μια ημέρα με βαθιά πολιτική, αλλά και νομική σημασία..
Μας επιστρέφει στο Πρώτο Διεθνές Συνέδριο Ρομά 1971, εκεί όπου τέθηκαν για πρώτη φορά σε διεθνές επίπεδο οι βάσεις για τη συλλογική διεκδίκηση των δικαιωμάτων των Ρομά ατόμων, η αναγνώριση της ταυτότητάς τους και η ανάγκη για ισότιμη συμμετοχή τους στις κοινωνίες που ζουν.
Περισσότερο από μισό αιώνα μετά, η πραγματικότητα αποδεικνύει ότι οι δεσμεύσεις αυτές παραμένουν, σε μεγάλο βαθμό, ανεκπλήρωτες.
Τα Ρομά άτομα, εξακολουθούν να βιώνουν συστηματικές και διαρθρωτικές διακρίσεις σε καίριους τομείς όπως η εκπαίδευση, η στέγαση, η εργασία και η πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας.
Διαβάστε επίσης: Η συμπερίληψη των Ρομά στον εργασιακό χώρο: Από τον στιγματισμό στην αξιοπρέπεια
Πρόκειται για ένα πλέγμα αποκλεισμών και διακρίσεων, που αναπαράγεται διαγενεακά και συνιστά παραβίαση θεμελιωδών δικαιωμάτων, όπως κατοχυρώνονται τόσο στο εθνικό δίκαιο όσο και σε ευρωπαϊκά και διεθνή νομικά κείμενα.
Η αρχή της ίσης μεταχείρισης, επιβάλλει θετικές υποχρεώσεις στο κράτος, όπως την άρση των εμποδίων, την υιοθέτηση στοχευμένων πολιτικών ένταξης, την αποτελεσματική προστασία από διακρίσεις και ρατσιστική βία. Όταν αυτές οι υποχρεώσεις δεν υλοποιούνται και οι νόμοι δεν εφαρμόζονται στην πράξη, τότε η ισότητα παραμένει κενό γράμμα.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι οι διακρίσεις εις βάρος των Ρομά ατόμων συχνά κανονικοποιούνται στον δημόσιο λόγο, ενισχύοντας στερεότυπα και προκαταλήψεις που οδηγούν σε περαιτέρω περιθωριοποίηση.
Η Διεθνής Ημέρα των Ρομά είναι επομένως και μια υπενθύμιση λογοδοσίας. Η Πολιτεία οφείλει να διασφαλίζει την ουσιαστική ισότητα. Οι θεσμοί, καλούνται να λειτουργούν χωρίς αποκλεισμούς και η κοινωνία συνολικά, πρέπει να αποδομήσει κάθε στερεότυπο και να αναγνωρίσει τα Ρομά άτομα ισότιμα.
