13 εταιρείες, 551 εργαζόμενοι και ένα GOLD βραβείο δείχνουν πώς η εταιρική συμμετοχή μπορεί να μετατραπεί σε πραγματική πρόσβαση στη λογοτεχνία και τη γνώση για τυφλούς και εντυποανάπηρους αναγνώστες.
Για έναν τυφλό φοιτητή, έναν άνθρωπο με αναπηρία όρασης ή κάποιον που δεν μπορεί πλέον να διαβάσει ένα συμβατικό έντυπο βιβλίο λόγω ασθένειας ή ηλικίας, η πρόσβαση στη γνώση δεν είναι πάντα αυτονόητη. Ένα βιβλίο μπορεί να βρίσκεται στο ράφι, αλλά το περιεχόμενό του να παραμένει απρόσιτο.
Εκεί ακριβώς αποκτά σημασία η προσβάσιμη μορφή του βιβλίου — και η φωνή γίνεται ένα μέσο ισότιμης συμμετοχής στη γνώση, την εκπαίδευση και τον πολιτισμό.
Αυτή την ανάγκη επιχειρεί να καλύψει εδώ και χρόνια το «Διαβάζω για τους Άλλους», ο μη κερδοσκοπικός οργανισμός που εργάζεται για την ισότιμη πρόσβαση στη λογοτεχνία και τη γνώση ανθρώπων που δεν μπορούν να διαβάσουν ένα συμβατικό έντυπο βιβλίο. Τον Ιούλιο του 2026, ο οργανισμός υπέγραψε και τη Χάρτα Διαφορετικότητας για την Ελλάδα.
«Βιβλιοθήκη Αθηνά»: Η γνώση σε προσβάσιμη μορφή
Μία από τις σημαντικότερες πρωτοβουλίες του οργανισμού είναι η «Βιβλιοθήκη Αθηνά: Ψηφιακή Πρόσβαση στη Γνώση», η οποία απέσπασε GOLD βραβείο στην κατηγορία «Εκπαίδευση» στα Hellenic Responsible Business Awards 2026.
Η ψηφιακή ακουστική βιβλιοθήκη δημιουργήθηκε με την αποκλειστική χρηματοδότηση της Alpha Bank και παρέχει σε πιστοποιημένους τυφλούς και εντυποανάπηρους χρήστες πρόσβαση σε πανεπιστημιακά συγγράμματα, λογοτεχνικά έργα, καθώς και παιδικά και εφηβικά βιβλία.
Στην περίπτωση της Βιβλιοθήκης Αθηνά, η προσβασιμότητα δεν αντιμετωπίζεται ως μια εκ των υστέρων τεχνική προσαρμογή. Εντάσσεται στον ίδιο τον σχεδιασμό της υπηρεσίας, με στόχο ο χρήστης να μπορεί να αναζητεί και να ακούει βιβλία με τη μεγαλύτερη δυνατή αυτονομία.
Και αυτό είναι ένα κρίσιμο στοιχείο όταν μιλάμε για συμπερίληψη: να μην καλείται ο άνθρωπος να προσαρμοστεί σε μια υπηρεσία που δεν σχεδιάστηκε για εκείνον, αλλά η υπηρεσία να σχεδιάζεται εξαρχής ώστε να μπορεί να χρησιμοποιηθεί από όσο το δυνατόν περισσότερους ανθρώπους.
Όταν οι εργαζόμενοι «δίνουν φωνή» στα βιβλία
Η συνεργασία με τις επιχειρήσεις αποτελεί σημαντικό κομμάτι αυτής της προσπάθειας.
Μέσα από τη δράση «Δώσε Φωνή στα Βιβλία», εργαζόμενοι εταιρειών ενημερώνονται αρχικά για την εντυποαναπηρία και τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι άνθρωποι οι οποίοι δεν έχουν πρόσβαση στο συμβατικό έντυπο.
Στη συνέχεια εκπαιδεύονται από εξειδικευμένο ηθοποιό σε βασικές τεχνικές ορθοφωνίας και απόδοσης κειμένου και ηχογραφούν λογοτεχνικά αποσπάσματα.
Οι αριθμοί αποτυπώνουν την έκταση της συμμετοχής: μέχρι σήμερα, 13 εταιρείες και 551 εργαζόμενοι έχουν προσφέρει 1.102 ώρες εθελοντικής εργασίας σε 16 δράσεις, δημιουργώντας 548 ηχογραφημένα αποσπάσματα, που αντιστοιχούν σε 4.110 σελίδες προσβάσιμου λογοτεχνικού περιεχομένου.
Στις επιχειρήσεις που έχουν συμμετάσχει περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, η Alpha Bank, η Beiersdorf, η Ipsen, η Campeón, η EY, ο όμιλος TITAN, η AVIS, η Pfizer, η Qualco και η Electra Hotels & Resorts.
Από ένα πανεπιστημιακό σύγγραμμα μέχρι ένα παιδικό παραμύθι
Ένας δεύτερος τρόπος συμμετοχής είναι η αναδοχή ενός ακουστικού βιβλίου.
Σε αυτή την περίπτωση, μια επιχείρηση υποστηρίζει ολόκληρη τη διαδικασία δημιουργίας της προσβάσιμης έκδοσης ενός συγκεκριμένου τίτλου που έχουν ζητήσει οι ίδιοι οι τυφλοί αναγνώστες.
Η διαδικασία περιλαμβάνει την εκπαίδευση των εθελοντών αναγνωστών, την ηχογράφηση, την επεξεργασία και τον ποιοτικό έλεγχο. Μάλιστα, για κάθε μία ώρα ηχογράφησης απαιτούνται περίπου δύο επιπλέον ώρες επεξεργασίας.
Το αποτέλεσμα μπορεί να είναι ένα πανεπιστημιακό σύγγραμμα που χρειάζεται ένας φοιτητής για τις σπουδές του, ένα μυθιστόρημα που κάποιος θέλει να απολαύσει στον ελεύθερο χρόνο του ή ένα παραμύθι για ένα παιδί με αναπηρία όρασης.
Το ολοκληρωμένο ακουστικό βιβλίο παραμένει στη Βιβλιοθήκη Αθηνά, ώστε να μπορεί να χρησιμοποιείται και από άλλους δικαιούχους στο μέλλον.
Από το ESG στη μετρήσιμη κοινωνική επίδραση
Οι συγκεκριμένες πρωτοβουλίες μπορούν να συνδεθούν με τις στρατηγικές ESG και τους στόχους των επιχειρήσεων γύρω από τη διαφορετικότητα, την ισότητα, τη συμπερίληψη και την προσβασιμότητα.
Η σημασία τους, όμως, βρίσκεται κυρίως στο ότι μεταφέρουν τη συζήτηση από τη δήλωση προθέσεων σε ένα συγκεκριμένο και μετρήσιμο αποτέλεσμα: περισσότερες σελίδες, περισσότεροι τίτλοι και περισσότερη γνώση γίνονται προσβάσιμα σε ανθρώπους που διαφορετικά θα μπορούσαν να αποκλείονται από αυτά.
Παράλληλα, οι εργαζόμενοι έρχονται σε άμεση επαφή με την έννοια της προσβασιμότητας και αντιλαμβάνονται στην πράξη πώς ένας αποκλεισμός που για πολλούς ανθρώπους είναι σχεδόν αόρατος μπορεί να επηρεάζει την εκπαίδευση, την εργασία, την ψυχαγωγία και τελικά την ισότιμη συμμετοχή στην κοινωνία.
«Ο εταιρικός εθελοντισμός αποκτά πραγματική αξία όταν δεν περιορίζεται σε μια συμβολική ενέργεια, αλλά συνδέει τη συμμετοχή των εργαζομένων με μια υπαρκτή κοινωνική ανάγκη. Η Βιβλιοθήκη Αθηνά δημιουργήθηκε για να μετατρέψει το δικαίωμα στην πρόσβαση στη γνώση σε μια πραγματική και λειτουργική δυνατότητα. Στόχος μας είναι αυτή η αλυσίδα προσφοράς να διευρυνθεί με τη συμμετοχή ακόμη περισσότερων επιχειρήσεων», αναφέρει η ιδρύτρια και γενική διευθύντρια του «Διαβάζω για τους Άλλους», Αργυρώ Σπυριδάκη.
Η πρόσβαση στη γνώση είναι ζήτημα ισότητας
Το «Διαβάζω για τους Άλλους» δραστηριοποιείται για την ισότιμη πρόσβαση στη λογοτεχνία και τη γνώση ανθρώπων που δεν μπορούν να διαβάσουν ένα συμβατικό έντυπο βιβλίο λόγω αναπηρίας, ασθένειας ή ηλικίας.
Μέσα από την παραγωγή προσβάσιμων ακουστικών βιβλίων, τις ζωντανές αναγνώσεις σε ηλικιωμένους και τις δράσεις ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης, κινητοποιεί εθελοντές, επιχειρήσεις και κοινωνικούς φορείς. Το έργο του έχει λάβει 14 διακρίσεις, μεταξύ των οποίων και αναγνώριση από την τότε Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Κατερίνα Σακελλαροπούλου.
Πίσω, όμως, από τα βραβεία και τους αριθμούς βρίσκεται κάτι πολύ πιο απλό: το δικαίωμα ενός ανθρώπου να ανοίγει ένα βιβλίο — ή, στην προκειμένη περίπτωση, να πατά το «play» — και να έχει πρόσβαση στην ίδια ιστορία, στην ίδια γνώση και στις ίδιες ευκαιρίες με όλους τους άλλους.
Γιατί η συμπερίληψη αποκτά πραγματικό περιεχόμενο όταν αφαιρεί εμπόδια. Και μερικές φορές, αυτό ξεκινά απλώς δίνοντας σε ένα βιβλίο φωνή.
Πληροφορίες: giatousallous.gr | athenalibrary.gr
