Από την ψηφιακή ενδυνάμωση ηλικιωμένων και ατόμων με αναπηρία έως τη στέγαση και την ανεξάρτητη διαβίωση, η Υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας έφερε στη ΔΕΘ στο προσκήνιο μια κοινωνική πολιτική με επίκεντρο τη συμπερίληψη, την αυτονομία και την αξιοπρέπεια.
Με ένα ξεκάθαρο μήνυμα για μια κοινωνία στην οποία κάθε άνθρωπος πρέπει να έχει τη δυνατότητα να συμμετέχει ισότιμα, ανεξάρτητα από την ηλικία, την αναπηρία ή τις κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες, η Δόμνα Μιχαηλίδου εγκαινίασε το περίπτερο του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας στην 90ή Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης.
Η φετινή παρουσία του Υπουργείου στη ΔΕΘ επέλεξε να βάλει στο επίκεντρο όχι αριθμούς και διοικητικούς όρους, αλλά τους ίδιους τους ανθρώπους και τις ιστορίες τους. Ανθρώπους που μέσα από κοινωνικές πολιτικές απέκτησαν περισσότερη αυτονομία, πρόσβαση σε νέες δυνατότητες και μεγαλύτερη ασφάλεια στην καθημερινότητά τους.
Σε ανοιχτή συζήτηση που πραγματοποιήθηκε στο περίπτερο, η Υπουργός συνομίλησε με εκπροσώπους της Πολιτείας αλλά και με πολίτες που συμμετείχαν σε προγράμματα του Υπουργείου. Η επιλογή αυτή ανέδειξε μια διαφορετική προσέγγιση στην κοινωνική πολιτική: οι άνθρωποι για τους οποίους σχεδιάζονται οι πολιτικές δεν είναι απλώς «ωφελούμενοι», αλλά πρόσωπα με φωνή, εμπειρίες και πραγματικές ανάγκες.
Από τον ψηφιακό αποκλεισμό στην αυτονομία
Ιδιαίτερη θέση στη συζήτηση είχε η ψηφιακή συμπερίληψη, ένα ζήτημα που αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία σε μια καθημερινότητα όπου βασικές υπηρεσίες, συναλλαγές και μορφές επικοινωνίας μεταφέρονται στο ψηφιακό περιβάλλον.
Ο 79χρονος Νίκος Μήττας μοιράστηκε την εμπειρία του από το πρόγραμμα «Όλοι Digital – Ψηφιακή Ενδυνάμωση των Ηλικιωμένων και των Ατόμων με Αναπηρία», περιγράφοντας πώς οι νέες ψηφιακές δεξιότητες τού επέτρεψαν να γίνει περισσότερο ανεξάρτητος στην καθημερινότητά του.
Το πρόγραμμα απευθύνθηκε σε πολίτες άνω των 65 ετών και σε άτομα με αναπηρία, δημιουργώντας ένα πανελλαδικό δίκτυο 194 Κόμβων Ψηφιακής Ενδυνάμωσης. Συνολικά 6.167 πολίτες είχαν τη δυνατότητα να εκπαιδευτούν σε βασικές ψηφιακές δεξιότητες, από τη χρήση υπηρεσιών του gov.gr μέχρι τις ηλεκτρονικές συναλλαγές και την ψηφιακή επικοινωνία.
Πίσω από αυτούς τους αριθμούς βρίσκεται ένα ουσιαστικό ζήτημα συμπερίληψης: η ψηφιακή μετάβαση δεν μπορεί να θεωρείται πραγματική πρόοδος όταν αφήνει πίσω εκείνους που δυσκολεύονται να την ακολουθήσουν.
Η κοινωνική πολιτική μέσα από τις ζωές των ανθρώπων
Στη συζήτηση συμμετείχε επίσης ο 33χρονος μηχανικός Κώστας Χατζημαριανός, ο οποίος μίλησε για τη δυνατότητα που του έδωσε η «Ανακαίνιση Κατοικίας» να ανακαινίσει το σπίτι που του είχε παραχωρήσει ο παππούς του.
Για τη Δόμνα Μιχαηλίδου, αυτές ακριβώς οι προσωπικές ιστορίες αποτελούν το πραγματικό μέτρο της αποτελεσματικότητας μιας κοινωνικής πολιτικής.
«Γιατί μία πολιτική κρίνεται τελικά σε μία πολύ απλή ερώτηση: έκανε τη ζωή κάποιου λίγο πιο εύκολη; Αυτό είναι το μέτρο μας. Όχι πόσα προγράμματα σχεδιάσαμε, αλλά πόσοι άνθρωποι μπόρεσαν να ζήσουν καλύτερα μέσα από αυτά», τόνισε η Υπουργός.
Η τοποθέτηση αυτή συμπυκνώνει και το μήνυμα της παρουσίας του Υπουργείου στη φετινή ΔΕΘ: η κοινωνική συνοχή δεν οικοδομείται μόνο με προγράμματα. Οικοδομείται όταν οι πολιτικές μετατρέπονται σε πραγματικές δυνατότητες συμμετοχής, αυτονομίας και αξιοπρεπούς διαβίωσης.
26 ιστορίες, 26 διαφορετικές διαδρομές ζωής
Το ίδιο ανθρωποκεντρικό αποτύπωμα είχε και η ειδική έκδοση «Ιστορίες που άλλαξαν ζωές», η οποία παρουσιάστηκε στο περίπτερο του Υπουργείου.
Μέσα από 26 πραγματικές ιστορίες παρουσιάζονται 26 κοινωνικές πολιτικές και δράσεις: από τον Προσωπικό Βοηθό και τις «Νταντάδες της Γειτονιάς» μέχρι τη στέγαση, την παιδική προστασία, την ισότητα, την αναπηρία, την υποστήριξη των ηλικιωμένων και την κοινωνική ένταξη.
Κοινός παρονομαστής είναι η προσπάθεια να μετατραπεί η έννοια της συμπερίληψης από διακήρυξη σε καθημερινή εμπειρία.
Γιατί μια συμπεριληπτική κοινωνία δεν είναι απλώς εκείνη που αναγνωρίζει τη διαφορετικότητα. Είναι εκείνη που δημιουργεί τις συνθήκες ώστε η ηλικία, η αναπηρία ή μια δύσκολη κοινωνική αφετηρία να μη μετατρέπονται σε εμπόδια για την αυτονομία, τη συμμετοχή και την ποιότητα ζωής.
Και αυτό ήταν ίσως το ισχυρότερο μήνυμα από τη φετινή παρουσία της Δόμνας Μιχαηλίδου στη ΔΕΘ: η κοινωνική πολιτική αποκτά πραγματική αξία όταν κανείς δεν μένει στο περιθώριο.
