Μαζικές συλλήψεις, έφοδοι σε οργανώσεις και αποκλεισμός ιστοσελίδων συνθέτουν ένα ιδιαίτερα ανησυχητικό σκηνικό για τα δικαιώματα των ΛΟΑΤΚΙ+ ανθρώπων στην Τουρκία. Ευρωπαϊκοί θεσμοί και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων προειδοποιούν για κλιμάκωση των περιορισμών εις βάρος της κοινότητας και της κοινωνίας των πολιτών.
Μια νέα, ιδιαίτερα ανησυχητική περίοδο αντιμετωπίζει η ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα στην Τουρκία, καθώς οι αρχές έχουν προχωρήσει τις τελευταίες ημέρες σε μαζικές συλλήψεις, εφόδους σε οργανώσεις και περιορισμούς στην πρόσβαση σε ιστοσελίδες και λογαριασμούς κοινωνικών δικτύων.
Στις 15 Σεπτεμβρίου, τουλάχιστον 150 άνθρωποι συνελήφθησαν μετά την επέμβαση της αστυνομίας σε συγκέντρωση έξω από το δικαστικό μέγαρο Τσαγκλαγιάν στην Κωνσταντινούπολη. Οι συγκεντρωμένοι διαμαρτύρονταν για τις πρόσφατες επιχειρήσεις εναντίον ΛΟΑΤΚΙ+ οργανώσεων και ακτιβιστών.
Οι διαδηλωτές είχαν συγκεντρωθεί προκειμένου να κάνουν δηλώσεις προς τα μέσα ενημέρωσης, ωστόσο η αστυνομία τους εμπόδισε. Κρατούσαν πανό με το μήνυμα «Το να είσαι ΛΟΑΤΚΙ+ και να οργανώνεσαι δεν είναι έγκλημα», ενώ φώναζαν συνθήματα κατά του μίσους.
Οι συλλήψεις δεν αποτελούν μεμονωμένο περιστατικό. Εντάσσονται σε μια ευρύτερη επιχείρηση των τουρκικών αρχών, η οποία έχει συμπεριλάβει εφόδους σε γραφεία οργανώσεων, συλλήψεις ακτιβιστών και περιορισμούς στο διαδίκτυο. Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η επιχείρηση, με την ονομασία «Η οικογένειά μου είναι ασφαλής», αποσκοπεί στην προστασία των παιδιών και των οικογενειακών αξιών.
Οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ωστόσο, καταγγέλλουν ότι στοχοποιούνται θεμελιώδη δικαιώματα και η οργανωμένη δράση της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινωνίας των πολιτών.
Όταν οι «οικογενειακές αξίες» χρησιμοποιούνται για τον περιορισμό δικαιωμάτων
Η επίκληση της οικογένειας και της προστασίας των παιδιών δεν μπορεί να αποτελεί από μόνη της δικαιολογία για τον περιορισμό θεμελιωδών ελευθεριών.
Αυτό επισήμανε και ο Επίτροπος Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Συμβουλίου της Ευρώπης, Μάικλ Ο’ Φλάχερτι, εκφράζοντας την ανησυχία του για τις συλλήψεις, τις εφόδους και τον αποκλεισμό ιστοσελίδων και λογαριασμών κοινωνικών δικτύων που συνδέονται με τη ΛΟΑΤΚΙ+ κοινωνία των πολιτών και υπερασπιστές ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Ο Επίτροπος υπογράμμισε ότι οι αναφορές σε «οικογενειακές αξίες» ή στην «προστασία των παιδιών» δεν επαρκούν για να δικαιολογήσουν περιορισμούς των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και κάλεσε τις τουρκικές αρχές να απελευθερώσουν όσους έχουν συλληφθεί εξαιτίας της δράσης τους για τα ανθρώπινα δικαιώματα ή την κοινωνία των πολιτών.
Μια επιχείρηση σε 15 επαρχίες
Η έκταση της επιχείρησης προκαλεί σοβαρό προβληματισμό. Σύμφωνα με τις ανακοινώσεις των τουρκικών αρχών, οι έρευνες αφορούν 162 υπόπτους, εννέα ενώσεις και 13 επιχειρήσεις σε συνολικά 15 επαρχίες.
Οι επιχειρήσεις πραγματοποιούνται σε πόλεις όπως η Κωνσταντινούπολη, η Άγκυρα, η Σμύρνη, το Αϊδίνιο και η Μερσίνα, ενώ έχουν πραγματοποιηθεί έφοδοι σε γραφεία ΛΟΑΤΚΙ+ οργανώσεων.
Παράλληλα, οι αρχές έχουν περιορίσει την πρόσβαση σε ιστοσελίδες και λογαριασμούς κοινωνικών δικτύων που ανήκουν σε ΛΟΑΤΚΙ+ οργανώσεις, ιδιώτες και ανεξάρτητα μέσα ενημέρωσης.
Οι εξελίξεις δεν περιορίζονται στις συλλήψεις διαδηλωτών. Μέλη οργανώσεων για τα ΛΟΑΤΚΙ+ δικαιώματα έχουν προφυλακιστεί εν αναμονή της δίκης τους, ενώ η καταστολή έχει προκαλέσει αντιδράσεις από οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ευρωπαϊκούς θεσμούς.
Η διαφορετικότητα δεν είναι έγκλημα
Η ομοφυλοφιλία δεν αποτελεί ποινικό αδίκημα στην Τουρκία. Ωστόσο, τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα βρίσκονται αντιμέτωπα με ένα περιβάλλον στο οποίο οργανώσεις δικαιωμάτων καταγράφουν αυξανόμενη πίεση, περιορισμούς στην ελευθερία της έκφρασης και του συνέρχεσθαι και δημόσια ρητορική που τα στοχοποιεί.
Και εδώ βρίσκεται η ουσία: η διαφορετικότητα δεν είναι απειλή, η ΛΟΑΤΚΙ+ ταυτότητα δεν είναι έγκλημα και η ειρηνική διεκδίκηση δικαιωμάτων δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως παραβατική συμπεριφορά.
Η προστασία της οικογένειας και των παιδιών δεν προϋποθέτει τον αποκλεισμό, τη φίμωση ή τη στοχοποίηση μιας άλλης κοινωνικής ομάδας. Η προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων αποκτά πραγματικό νόημα ακριβώς όταν αφορά όλους τους ανθρώπους – ανεξάρτητα από σεξουαλικό προσανατολισμό, ταυτότητα ή έκφραση φύλου.
Σε μια κοινωνία που θέλει να μιλά για συμπερίληψη, δεν υπάρχουν «αποδεκτές» και «μη αποδεκτές» ταυτότητες. Δεν μπορεί να υπάρχει ισότητα μόνο για όσους χωρούν σε ένα συγκεκριμένο πρότυπο οικογένειας, φύλου ή ζωής.
Οι μαζικές συλλήψεις, οι έφοδοι σε οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και οι περιορισμοί στην ενημέρωση δεν αφορούν μόνο τη ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα. Αφορούν τον χώρο που διαθέτει κάθε πολίτης για να εκφράζεται, να οργανώνεται, να διαδηλώνει ειρηνικά και να διεκδικεί τα δικαιώματά του.
Η συμπερίληψη δεν είναι προνόμιο που παραχωρείται από μια κυβέρνηση. Είναι η έμπρακτη εφαρμογή της αρχής ότι τα ανθρώπινα δικαιώματα ανήκουν σε όλους.
